Complotdenken en angst
– praktijkvoorbeeld regressietherapie

Wanneer anders denken steeds meer voelt als alleen staan

Soms gaat het bij sterke overtuigingen niet alleen om wat iemand denkt, maar om wat eronder ligt.

Een gevoel van niet gehoord worden. Niet begrepen worden. Of bang zijn dat anderen bepalen wie je moet zijn.

Onder die overtuigingen kunnen emoties schuilgaan die veel ouder zijn dan het onderwerp waarover iemand zich druk maakt.

De angst om gedwongen te worden

In de sessie maakten we eerst contact met wat er onder zijn boosheid en overtuigingen lag.

Daaronder kwamen vooral angst, verdriet en machteloosheid naar voren.

Niet alleen de angst voor wat er zou kunnen gebeuren, maar vooral voor het gevoel dat iemand anders over hem zou bepalen.

“Wat als ik niet meer zelf mag kiezen?”

Dat gevoel bleek belangrijker dan het onderwerp zelf.

Van daaruit gingen we terug naar een eerdere ervaring waarin ditzelfde gevoel al aanwezig was.

In regressie: Een kind dat iets zag wat niemand wilde horen

In regressie kwam hij terecht in een vorig leven waarin hij als kind dingen zei die voor zijn omgeving moeilijk te begrijpen waren.

Hij vertelde zijn ouders over wat hij zag, voelde en wist. Voor hem was het vanzelfsprekend. Voor zijn ouders niet.

Zij werden onzeker.

Ze waren bang dat hun kind anders was dan andere kinderen en dat hij daardoor later niet zou kunnen meekomen in de wereld.

In plaats van naar hem te luisteren, probeerden ze hem ervan af te brengen.

“Niet meer over praten.”

Voor het kind voelde dat niet als bescherming, maar als afwijzing.

Hij begreep: als ik mezelf laat zien zoals ik werkelijk ben, raak ik mijn ouders kwijt.

Dus hield hij zich stil.

Niet gehoord worden werd een manier van overleven

In die ervaring ontdekte hij iets belangrijks.

Hij was niet alleen bang om ongelijk te hebben.

Hij was vooral bang om niet gehoord te worden. Om anders te zijn. Om buitengesloten te worden. En uiteindelijk alleen achter te blijven.

Aan het einde van dat leven droeg hij bovendien het gevoel mee dat niemand naar hem had geluisterd, terwijl hij achteraf vond dat veel van wat hij had gezegd was uitgekomen.

De boosheid en het verdriet waren daarmee niet verdwenen.

Ze waren meegenomen.

Het verleden hoeft het heden niet te bepalen

In het huidige leven herkende hij hetzelfde patroon.

Wanneer anderen hem niet serieus namen, werd de oude angst opnieuw geraakt.

En wanneer die angst groter werd, werd ook zijn behoefte om zichzelf te verdedigen sterker.

Hij zag dat zijn overtuigingen voor hem een manier waren geworden om grip te houden op een diep gevoel van machteloosheid.

Het inzicht gaf ruimte.

Hij hoefde zijn gedachten niet langer te gebruiken om zichzelf voortdurend te beschermen tegen het gevoel dat niemand naar hem luisterde.

Hij mocht anders denken.

Maar hij hoefde daarvoor niet langer tegenover iedereen te staan.

Wat zat er werkelijk onder?

De vraag bleek uiteindelijk niet te zijn of zijn voorspellingen juist waren.

De diepere vraag was:

“Wat gebeurt er met mij als niemand naar mij luistert?”

Daar vond hij zijn antwoord.

Een oude ervaring van afwijzing, buitensluiting en machteloosheid bleek nog steeds mee te spelen in hoe hij naar de wereld keek.

Door die ervaring opnieuw te beleven en vanuit het huidige leven te bekijken, ontstond er meer afstand tussen wat hij voelde en wat er daadwerkelijk in het hier en nu gebeurde.

En juist die afstand gaf hem weer ruimte.

Wanneer een overtuiging iets anders probeert te vertellen

Soms lijkt een probleem volledig over de buitenwereld te gaan.

Over politiek. Over maatschappelijke veranderingen. Over familie. Over wat anderen doen of vinden.

Maar soms raakt het onderwerp iets veel persoonlijkers.

Een oude angst om niet gehoord te worden.

Een behoefte om jezelf te beschermen.

Of een diepe overtuiging dat je alleen veilig bent wanneer je jezelf voortdurend verdedigt.

Regressietherapie kan helpen onderzoeken waar zo'n gevoel zijn oorsprong lijkt te hebben en welke betekenis het voor jou heeft gekregen.

Niet om te bepalen wie gelijk heeft, maar om te ontdekken wat er in jou geraakt wordt.