Seksueel misbruik binnen de familie | Praktijkvoorbeeld regressietherapie
Als een familiegeheim jarenlang wordt meegedragen
Ze kwam in therapie voor haar keel, een enorme druk op de borst, een heel onrustig lichaam, en hele, hele donkere gedachten. En ‘s avonds kon ze vrijwel nooit goed in slaap vallen. Ook kon ze niet zo goed meer tegen aanrakingen. Eigenlijk had ze er geen zin meer in. In het leven. Ze wist niet meer ‘wat ze hier allemaal mee aan moest.’.
“Soms is het net alsof ik stik.”
Het bleek dat haar klachten en symptomen haar leidde naar het misbruik van haar moeder door de broer van haar opa.
Moeder kon geen knuffel geven
Ze ging terug in de tijd, naar een herinnering uit haar jeugd.
Ze was 16. En kwam net thuis van haar vriendje. Hij had het uitgemaakt.
Ze verlangde naar een knuffel, maar ze wist dat moeder haar die nooit zou geven.
“Het is uit met Jasper.”
“Dat dacht ik al”, zei moeder.
Ze was in verwarring. Moeder wist het dus al? Ze vroeg aan haar hoe ze dat wist. Maar moeder gaf demonstratief geen antwoord en ging verder met koken. Er kwam geen troost.
Tegengehouden worden
Ze ging nog een stukje verder terug in haar leven. Ze was 4 of 5. En zij had zo’n zin om haar moeder te knuffelen die in de ligstoel in de tuin lag, al haar liefde in haar lieve moeder knuffelen. Maar moeder hield haar met haar onderarm tegen. Ze begreep het niet. Ze probeerde het nog een keer, want het was vast een misverstand. Weer werd ze tegengehouden. Ze moest huilen. Maar ze kreeg geen knuffel. Het was daar waar er iets in haarzelf veranderde. Een verlangen naar iets wat moest stoppen.
Terug naar het leven van haar moeder
Ze ging nog verder terug in haar familielijn.
Ze lag in bed. Beneden waren er veel mensen. Het was gezellig.
Stiekem lag ze nog te luisteren naar alle vrolijke kreetjes. Wat had ze graag erbij willen zijn.
Toen ging de deur open. Een blij en bekend gezicht.
Hij kwam bij haar zitten. Precies wat ze nodig had. Want het voelde zo alleen in haar kamer, zo apart van de mensen.
Hij lachte en legde zijn hand op haar buik. Er zou vast iets leuks gaan gebeuren. Vol verwachting en opwinding stond ze helemaal open voor wat er zou gaan gebeuren.
Een grens die niet werd gerespecteerd
Maar haar lichaam voelde ineens raar.
Dit voelde niet goed. Dit wilde ze niet.
Maar hij lachte.
En ze probeerde het te begrijpen, misschien begreep ze wel iets niet, zoals wel vaker had met haar ouders.
“FIjn he als ik je daar aanraak?”
Ze vond het niet fijn, maar hij duidelijk wel.
“Jij mag me ook aanraken.”
Hij pakte haar hand vast en bracht die naar zijn lid.
Instinctief zoomde ze out. Was ze buiten zichzelf. Wachten totdat het voorbij was.
Al het gevoel was weg
Ze voelde zich vies.
Anders.
Totaal anders.
Ze wilde hier weg.
Maar ze kon niet weg. Alles was bevroren. Tot stilstand gebracht.
Terwijl er 1000 gedachten door haar heengingen.
Maar ze mocht niks zeggen. Anders zou er iets fouts gebeuren met de familie.
Bevroren
Ze kwam in een ander moment. Ze zit met het gezin aan tafel en de man, de broer van haar vader komt vrolijk binnen. Iedereen is vrolijk, reageert opgewonden. Zij verstart, verstilt, maar alles staat aan. Wegdenken, anders zijn, spelen, doen alsof. Totale paniek.
Ze kon niet zeggen wat ze wilde.
Niemand zou haar geloven.
Het zou het gezin en de familie verwoesten.
Ze moest een manier vinden om dit te vergeten. Ze besloot hard te worden voor zichzelf. Het weg te drukken.
“Alsof ik stik”
De cliënt herkende vervolgens verschillende patronen uit haar huidige leven.
Moeder had moeite met aanraking en knuffels. Wanneer iemand te dichtbij kwam, kon ze een gevoel krijgen alsof ze stikte. Ze had geleerd om voortdurend alert en berekend te zijn en de controle te houden.
Ook tijdens de geboorte van haar als baby kwam ze een ervaring tegen waarin moeder zich schaamde voor haar lichaam en voor alle aandacht die daarop gericht was. Ze beschreef dat moeder hard probeerde om 'er niet te zijn'.
Na de geboorte van haar dochter voelde moeder nauwelijks verbinding met haar eigen lichaam. Toch wist ze dat ze moest lachen en haar man blij moest maken. Anders, zo voelde het voor haar, zou het gezin uit elkaar kunnen vallen.
Langzaam ontstond er voor haar een verband tussen verschillende ervaringen: niet kunnen zeggen wat ze wilde, haar lichaam niet volledig kunnen voelen, bang zijn voor aanraking en voortdurend proberen om controle te houden.
Erkenning van wat er was gebeurd
Terwijl ze haar moeder in zichzelf ervaarde, of zichzelf als haar moeder ervaarde, vielen veel dingen op hun plek. De depressieve gedachten, het eruit willen gaan, niet voelen als oplossing.
“Allemaal door oom Nico.”
We haalden oom Nico erbij. Die was boos omdat zijn geheim ontdekt was. Hij wilde eigenlijk niet praten. Praten is toegeven. En niemand was erbij, dus er was geen bewijs. Nico, om zo maar te zeggen, dacht helemaal enkel en alleen aan zichzelf.
Nico had geen respect voor wie dan ook. Praten zou die niet. En hoe minder er gesproken kon worden met hem, hoe machtiger hij leek te worden.
“Het lijkt echt een duivel.”, zei ze. Gevolgd door: “Je kan dit niet winnen zegt hij.”
“Maar dat hoef ik ook niet te doen”, zei ik, “dat doet Jezus voor mij.”
Bij het uitspreken van Jezus zijn naam was hij vrijwel zo mak als een lammetje.
Terugnemen van wat verloren was gegaan
Hij erkende wat er is gebeurd. En vaker. Ook dat hij iemand anders in de familie misbruikt had. Een ander nichtje. Zelfde scenario, zelfde instructie.
Hij leed aan donkere gedachten, haatte de wereld, haatte vrouwen. En hij was een man van lust en zelfbevrediging. Je kwam ten slotte voor jezelf en niemand hield van je. Je moest pakken wat je pakken kon.
Hij besefte nu wat hij had afgepakt van haar en het nichtje. Hij gaf terug in de vorm van energie wat ze kwijt waren geraakt door hem:het vermogen om zelfliefde voor het eigen lichaam te ervaren.
De cliënt nam het in bezit voor haar moeder en de nicht en ze voelde gelijk de verandering. Iets kwam er terug, iets mocht er weer zijn.
De oom werd in het licht gebracht, waar hij onthaald werd door zijn familie. Nooit in geen miljoen jaar had hij gedacht dat ze er voor hem zouden zijn, na alles. Hij werd klein. Heel klein. En zo intens dankbaar dat hij een tweede kans had gekregen door de cliënt en haar moeder en het nichtje.
Moeder en dochter komen dichter bij elkaar
Er veranderde heel veel in en na die sessie voor haar. Ze begreep en voelde haar moeder op een diepere manier. Er was bijna vrijwel meteen na de sessie een soort onuitgesproken begrip. Moeder voelde en wist dat haar dochter ‘het’ wist. Zonder iets te hoeven vragen. Ze kwamen dichter tot elkaar.
Twee weken erna had ze de gok gewaagd op een goed moment en vertelt over de sessie. Haar moeder was in schok. Hoe kon ze het weten? Ze zag haar moeder voor het eerst huilen. En in een klein meisje veranderen. Ze gaf haar een knuffel en hield haar in haar armen.
Ook het nichtje voelde zich eindelijk gezien
Haar moeder besprak het later met de nicht. Voor haar was er gevoelsmatig al iets veranderd. Ze was al lichter, meer verbonden met het leven, met wat ze zelf fijn vond. En nu ze hoorde dat nog iemand anders hetzelfde had meegemaakt, voelde ze zich eindelijk gezien en gehoord. Helaas weten we niet of ze elkaar toen geknuffeld hebben.
De cliënt veranderde iets in de familie. Wat eerst weggezwegen en -gedrukt moest worden omdat het weleens de familie zou kunnen beschadigen, kon nu in het volle open licht verschijnen en voor nieuw leven zorgen.
Van zwijgen naar erkenning
Voor de cliënt kreeg de sessie uiteindelijk een betekenis die verder ging dan haar eigen klachten.
Wat jarenlang verborgen moest blijven uit angst dat het de familie zou beschadigen, mocht eindelijk onder ogen worden gezien.
Het zwijgen hoefde niet langer de familie bij elkaar te houden.
Er mocht ruimte komen voor verdriet, erkenning, verbinding en een andere manier van omgaan met wat er was gebeurd.
De cliënt beschreef dat ze zich na de sessie anders tot haar moeder, haar lichaam en haar eigen leven kon verhouden.
Een oud familieverhaal hoefde niet langer onbesproken te blijven om de familie bij elkaar te houden.
Soms begint verandering niet met vergeten, maar met erkennen wat er gevoeld, gedragen en verzwegen is.
Belangrijk bij dit praktijkvoorbeeld
Dit praktijkvoorbeeld beschrijft de persoonlijke beleving en ervaringen van een cliënt tijdens regressietherapie. Regressietherapie is geen wetenschappelijk vastgestelde methode om historische gebeurtenissen of herinneringen objectief vast te stellen. Ervaringen tijdens regressie kunnen symbolisch, associatief of persoonlijk betekenisvol zijn. Dit verhaal moet daarom niet worden gelezen als bewijs dat de beschreven gebeurtenissen historisch precies zo hebben plaatsgevonden.
Wil je onderzoeken waar bepaalde terugkerende gevoelens, patronen of ervaringen voor jou betekenis kunnen krijgen? Lees dan meer over regressietherapie en hoe een sessie verloopt.